Home / Nhân vật lịch sử / Dương Đức Hiền Bộ trưởng Bộ Thanh niên Việt Nam

Dương Đức Hiền Bộ trưởng Bộ Thanh niên Việt Nam

Dương Đức Hiền quê ở thôn Linh Quy, xã Kim Sơn, huyện Gia Lâm, tỉnh Bắc Ninh (nay là huyện Gia Lâm, Hà Nội), Ông sinh ra trong một gia đình tiểu viên chức, nên sớm có tinh thần yêu nước, chống thực dân.

Dương Đức Hiền

Dương Đức Hiền (1916-1963)

Sự nghiệp Dương Đức Hiền

Năm 1937, Dương Đức Hiền vào học trường Đại học Luật Đông Dương, sau khi tốt nghiệp cử nhân Luật, Ông ở lại trường với tư cách sinh viên cao học, để tiếp tục hoạt động trong giới sinh viên. Trong hai năm học (1942 – 1944), Dương Đức Hiền chính thức trở thành người Hội trưởng có tiếng của Tổng hội Sinh viên Đông Dương. Tổng hội sinh viên và Dương Đức Hiền đã tổ chức cho tuổi trẻ và anh chị em sinh viên đi về thăm các di tích lịch sử đấu tranh giữ nước dựng nước của tổ tiên như: Đền Hùng, sông Bạch Đằng và Kiếp Bạc, Cổ Loa, đền Lý Bát Đế, Hoa Lư, Chi Lăng, Côn Sơn, làng Phù Đổng…

Người “huynh trưởng” của đoàn thanh niên.

Dương Đức Hiền là người đề xướng cho Tổng hội sinh viên Đông Dương mở nhiều cuộc nói chuyện nhằm nâng cao trình độ hiểu biết văn hóa lịch sử cho anh chị em sinh viên và thanh niên trí thức. Các bài hát yêu nước của các sinh viên Lưu Hữu Phước, Hoàng Gia Lịch, Nguyễn Thành Nguyên… ra đời trong niềm tin yêu vô hạn của toàn dân và của anh chị em thanh niên.

Ông Dương Đức Hiền (trái) và bạn Phạm Tuấn Khánh

Ông Dương Đức Hiền (trái) và bạn Phạm Tuấn Khánh

Dương Đức Hiền cùng các bạn tâm huyết nhất trong Tổng hội đã động viên sinh viên sáng tác những vở kịch lịch sử và dựng lên ở sân khấu các thành phố lớn những vở kịch yêu nước. Các kịch bản và các buổi công diễn đã làm sôi động tinh thần và ý thức của đông đảo người xem thuộc mọi lứa tuổi, gây tiếng vang tại khắp ba kỳ. Kịch cũng nhắc nhở yêu dân, yêu nước, đoàn kết một lòng, đấu tranh cho độc lập, phụng sự quốc gia, tất cả vì dân tộc, vì truyền thống bốn ngàn năm. Các vở có thể kể là “Đêm Lam Sơn”, “Nợ Mê Linh”, “Hội nghị Diên Hồng” của Huỳnh Văn Tiểng, hoạt cảnh “Sinh viên qua các thời đại”, vở ca kịch “Tục lụy” của Thế Lữ… cũng thôi thúc những tâm hồn yêu nước.

Dương Đức Hiền là một trong những người quyết tâm nhất ở việc mở các trại thanh niên và sinh viên tại 3 miền Bắc Trung Nam: trại Bằng Trì (gần Sầm Sơn, năm 1941), trại Tương Mai (Hà Nội, năm 1942), trại Khương Hạ (Hà Nội, năm 1943), trại Suối Lồ Ô (Nam Bộ, năm 1943). Các trại này đều do Dương Đức Hiền làm trại trưởng, những hoạt động của trại hướng cho sinh viên làm quen với lao động chân tay như cày cuốc, khuân vác, lội bùn… để tự rèn luyện sức khỏe và nêu cao kỷ luật trại viên. Cùng với đó là các hoạt động tìm hiểu nông thôn và các vấn đề của nông thôn; khám bệnh và phát thuốc cho nhân dân; tổ chức các cuộc nói chuyện cho dân làng nghe để lôi cuốn thanh niên địa phương vào hoạt động truyền bá vệ sinh, truyền bá quốc ngữ, mục đích sâu xa hơn nữa là tuyên truyền yêu nước… vì vậy, khi viết về trại Bằng Trì trên báo Thanh Nghị tháng 8/1941, cựu Chủ tịch Tổng hội Sinh viên Phan Anh đã ví von đây là “nơi thao diễn của tuổi trẻ, cần lao, chân đạp đất, đầu đội trời, rèn đúc tính tình, chí khí…”.Nhà thơ Nguyễn Xuân Sanh, nguyên Phó Tổng Thư ký Hội Nhà văn Việt Nam cho rằng: “Các bạn tắm tuổi trẻ của mình vào ngọn nguồn trong lành của đất nước, được học thêm nhiều bài học yêu nước”.

Làm Bộ trưởng Bộ thanh niên

Ngày 28/8/1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh về Hà Nội, cải tổ Ủy ban Dân tộc giải phóng thành Chính phủ Lâm thời với 13 Bộ. Ông Dương Đức Hiền được cử làm Bộ trưởng Bộ Thanh niên. Tháng 3/1946, Bộ Thanh niên giải thể, Dương Đức Hiền làm Tổng Giám đốc Nha Thanh niên và Thể dục (thuộc Bộ Quốc gia Giáo dục)…ông là giám đốc đầu tiên của Trường Cán bộ thể dục Việt Nam. Một lần nữa, ông trở thành người tổ chức và lãnh đạo đầu tiên của cơ quan thể dục thể thao Trung ương (từ tháng 4.1946)…

Ông bà Dương Đức Hiền - Thanh Thủy

Ông bà Dương Đức Hiền – Thanh Thủy (ảnh: Dương Thanh Mai)

Người bạn đời của Dương Đức Hiền

Nhắc đến thủ lĩnh thanh niên Dương Đức Hiền không thể quên người bạn đời của ông, nhà báo Thanh Thủy (tên khai sinh là Nguyễn Thị Khánh Thuận). Xuất thân trong một gia đình quan lại cao cấp, cô nữ sinh lá ngọc cành vàng ấy đã bị chinh phục và đi theo lý tưởng. Trong hồi ký của mình, bà viết: “Tôi càng thấy anh khác hẳn mọi người quanh tôi, tôi tưởng tượng ra một cuộc sống rất lạ, rất mới, đầy ý nghĩa cao đẹp, vì Tổ quốc, vì nhân dân, nhưng cũng đầy bí mật nguy hiểm mà anh đang cố tìm kiếm”. Tháng 8.1945, Dương Đức Hiền và vợ ông – nhà báo Thanh Thủy, là đôi vợ chồng duy nhất đi dự Quốc dân Đại hội tại Tân Trào. Tại đây, ông  được cử vào Ủy ban Dân tộc giải phóng.

Không chỉ hoạt động trong giới sinh viên Việt Nam, Dương Đức Hiền còn là một trong những trí thức có công lớn trong sự nghiệp xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc và Mặt trận dân tộc thống nhất.

Trong kí ức của mình, Ông Nguyễn Văn Hướng (tức Trần Vĩnh Uy), nguyên Bí thư Đoàn Thanh niên cứu quốc Việt Nam nhớ lại: “Anh Dương Đức Hiền đã được nhiều người biết đến. Sôi nổi, nhiệt tình tham gia và xúc tiến các hoạt động yêu nước của sinh viên, học sinh những năm 1940”

Dương Đức Hiền mất sớm, năm 1963 ở tuổi 47 vì một khối u trong não. Nhưng tên ông vẫn luôn được những cựu sinh viên đương thời nhắc đến với một tấm lòng trân trọng, một người huynh trưởng luôn dẫn đường cho lớp lớp sinh viên Việt Nam tin theo.

 

About admin

Có thể bạn quan tâm

Luật sư Vũ Trọng Khánh với chủ tịch Hồ Chí Minh

Luật sư Vũ Trọng Khánh -Bộ trưởng Bộ Tư pháp đầu tiên, Người chấp bút cho Hiến pháp năm 1946 của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa

Luật sư Vũ Trọng Khánh, sinh năm 1912, quê quán ở thôn Cự Đà, xã …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *